Werkdruk centraal bij nieuwe ICA-M service KLM

22 oktober 2026

Leestijd: 3 minuten

KLM werkt aan een nieuw serviceconcept voor de Economy Class op ICA-M. Inmiddels is ook de tweede testfase, die liep tot en met 20 oktober, afgerond. We horen hierover veel reacties van collega’s. Naast positieve ervaringen zijn er ook zorgen over de werkdruk en de uitvoerbaarheid van de nieuwe service. Zowel cabin attendants als pursers vragen zich af wat dit straks voor hun werk betekent. Die zorgen nemen wij serieus. Voor de VNC staat één ding voorop: de nieuwe service mag niet leiden tot een hogere werkdruk. Dat is niet alleen ons standpunt, maar ook een cao-afspraak die we met KLM hebben gemaakt.

Duidelijke afspraken over werkdruk
De nieuwe service hangt samen met de aanpassingen aan de cabine-indeling van de ICA-vliegtuigen. KLM heeft hiervoor een nieuw serviceconcept ontwikkeld dat tijdens 3 verschillende testperiodes wordt uitgeprobeerd.

KLM kan zelfstandig besluiten om de cabine-indeling en servicemethodiek aan te passen. De cabinebonden hebben daar geen zeggenschap over, maar zien er wel op toe dat de gemaakte cao-afspraken worden nageleefd.

De Commissie Inflight Services en Techniek (CIST) van Groepscommissie 31 is nauw betrokken bij de ontwikkeling en het testen van deze service. Ook de cabinebonden zijn hierbij betrokken. Dat heeft een belangrijke reden: tijdens de cao-onderhandelingen van 2016-2019 hebben we afspraken gemaakt over de werkdruk bij nieuwe serviceconcepten in ICA Economy Class.

In de cao-protocoltekst staat hierover:

‘Partijen spreken af dat bij toekomstige productontwikkeling de efficiënte werkwijze en de beheersbaarheid van de werkdruk zeker gesteld blijft.’

Ook KLM heeft dit uitgangspunt bevestigd. In de adviesaanvraag aan de Ondernemingsraad over de nieuwe cabine-indeling staat dat de werkdruk voor cabinebemanning gelijk moet blijven.
Dat betekent dat KLM moet zorgen voor een service die uitvoerbaar is, zonder dat de werkdruk toeneemt. Daarbij kijken we niet alleen naar hoe lang de service duurt, maar ook naar alle handelingen die collega’s moeten uitvoeren.

Voor pursers speelt nog een extra punt. In de cao is vastgelegd dat hun werkgebied maximaal 26 passagiers omvat. Door de nieuwe werkwijze is er voor niemand meer een vast werkgebied en dus zal ook deze zin in de cao aangepast moeten worden. Dit is voor ons dan ook een belangrijk onderdeel van de gesprekken met KLM.

Eerst testen, dan beoordelen
Nu de tweede testfase is afgerond, is het belangrijk om de ervaringen van collega’s goed te bekijken. We horen dat collega’s tegen knelpunten aanlopen en zich zorgen maken over de gevolgen van het nieuwe concept. Die signalen zijn belangrijk en mogen niet terzijde worden geschoven. We staan hierover in nauw contact met onze CIST-collega’s van GC31 en volgen de ontwikkelingen op de voet. Ook houden we onze Ledenraad maandelijks op de hoogte.

Voor de VNC is het belangrijk dat de beoordeling van de nieuwe service niet alleen gebaseerd wordt op cijfers of op hoe KLM vindt dat de service verloopt. Het gaat vooral om de ervaringen van de collega’s die het werk daadwerkelijk uitvoeren.

Wij hebben bij KLM aangedrongen op een brede enquête onder de betrokken cabinebemanning. Daarmee moet duidelijk worden hoe collega’s de werkdruk ervaren. Niet alleen de doorlooptijd van de service telt mee, maar ook de hoeveelheid werk en alle handelingen die daarbij komen kijken.

De laatste meting wordt naar verwachting in het eerste kwartaal van 2027 gehouden. Tegen die tijd hebben meer collega’s ervaring opgedaan met de nieuwe service en heeft KLM de gelegenheid gehad om verbeteringen door te voeren op basis van de testvluchten.

Pas als alle resultaten bekend zijn, kunnen we beoordelen of KLM zich aan de gemaakte afspraken houdt. Tot die tijd is het te vroeg om conclusies te trekken.

En als uit de metingen blijkt dat de werkdruk toch hoger is geworden? Dan moet KLM de service aanpassen. De afspraak over een beheersbare werkdruk staat immers niet voor niets in onze cao.

We begrijpen dat de veranderingen vragen en zorgen kan oproepen. Juist nu is het belangrijk om kritisch te blijven en goed te luisteren naar de ervaringen uit de praktijk. Dat blijven wij doen. Want een nieuw serviceconcept kan alleen goed werken als het ook voor de collega’s aan boord werkbaar is.

Heb je vragen over dit onderwerp of andere zaken? Sluit dan aan bij één van onze infosessies. Deze staan gepland op:

  • Maandag 26 oktoberom 14:00 uur
  • Maandag 16 november om 11:00 uur

Wil je deelnemen aan een van deze digitale infosessies, meld je dan aan via deze link.

We staan voor je klaar.

Cas Voskuyl, Chris van Elswijk, Marije Kroese, Carolina Bouwer, Ivo Kruse Koster
Sectiebestuur KLM